Ból zęba to objaw bardzo późny. Zanim się pojawi, próchnica zwykle rozwija się miesiącami, a nawet latami – bez żadnych dolegliwości. Wiedza, na co zwracać uwagę, pozwala przyjść w odpowiednim momencie.
Etap 1: biała plama
Pierwszym widocznym objawem jest matowa, kredowo-biała plamka na szkliwie, najczęściej przy dziąśle lub między zębami. To obszar odwapnienia – szkliwo straciło minerały, ale jeszcze nie ma ubytku. Na tym etapie próchnicę można cofnąć bez wiercenia: fluoryzacją, zmianą higieny i diety. Dlatego warto, aby wykrył ją dentysta podczas przeglądu.
Etap 2: przebarwienie i chropowatość
Plama ciemnieje – staje się brązowa lub czarna, powierzchnia robi się szorstka (można to wyczuć językiem lub nitką, która zaczyna się strzępić w jednym miejscu). W bruzdach zębów trzonowych próchnica wygląda jak ciemna kreska. Szkliwo jest już naruszone, potrzebne jest niewielkie wypełnienie.
Etap 3: nadwrażliwość
Gdy próchnica dotrze do zębiny, ząb zaczyna reagować na słodkie, zimne i ciepłe – krótkim bólem, który mija po usunięciu bodźca. Jedzenie zaczyna „wchodzić” w ubytek, może pojawić się nieprzyjemny zapach z ust. To jeszcze dobry moment na zwykłe wypełnienie.
Etap 4: ból
Ból samoistny, pulsujący, nasilający się w nocy oznacza, że bakterie dotarły do miazgi. Konieczne jest wtedy specjalistyczne leczenie kanałowe – w takiej sytuacji kierujemy do sprawdzonego specjalisty. Gdy miazga obumrze, ból może... ustąpić – to pułapka, bo zapalenie przenosi się do kości i może zakończyć się ropniem lub utratą zęba.
Gdzie próchnica lubi się chować?
- Między zębami – niewidoczna gołym okiem, wykrywana na zdjęciu RTG (tzw. skrzydłowo-zgryzowym); dlatego warto je robić co 1–2 lata.
- Pod starymi wypełnieniami – nieszczelny brzeg plomby to wrota dla bakterii.
- Przy szyjkach zębów, gdzie cofnęło się dziąsło – próchnica korzenia u dorosłych postępuje szybko, bo cement korzeniowy jest miękki.
- W głębokich bruzdach zębów trzonowych.
Co zwiększa ryzyko?
Suchość w ustach (leki na nadciśnienie, przeciwdepresyjne, antyhistaminowe), częste podjadanie, refluks, aparat ortodontyczny, choroby przyzębia, pominięte nitkowanie. Jeśli coś z tej listy Cię dotyczy, warto skrócić odstępy między przeglądami do 4 miesięcy.
Przegląd trwa kilkanaście minut i kosztuje tyle, co zwykła konsultacja. Wychwycenie próchnicy na etapie białej plamy lub małego ubytku oszczędza nie tylko pieniądze, ale i ząb.
Masz podobny problem?
Umów się na konsultację – zbadamy i doradzimy, co dalej.